ويلم فلور ( مترجم : ابو القاسم سرى )
91
اشرف افغان بر تختگاه اصفهان ( به روايت شاهدان هلندى ) ( فارسي )
سيد احمدخان است . گزارشى از هلنديان در دست نيست كه سرانجام چه كسى سيد احمدخان را دستگير ساخته است . و در واقع گزارشهاى نمايندگى هلند در اصفهان از اين رويدادها با گزارشهايى كه از بندرعباس رسيده متفاوت است . در 9 سپتامبر 1728 هلنديان گزارش دادند كه نامههاى رسيده از اصفهان متضمن خبرهاى زير است : سيد احمدخان با فعاليتهائى كه در ولايت خود در قلعهء داراب انجام داده به مثابه خارى در پهلوى افغانان بوده است . افغانان توانستهاند او را در آن قلعه نگهداشته و محاصرهاش را آغاز كنند . سيد گهگاه با حملاتى سخت محاصره را براى تهيهء آذوقه در هم شكسته است . اما نامهاى كه براى درخواست كمك به جهرم فرستاده در ميان راه به چنگ افغانان افتاده و اينان در زمان به سوى قلعهء داراب حركت مىكنند . مدافعان قلعه در گرسنگى مىمانند و بنابراين سيد احمدخان با برادرزادهء خود و ناظر بيوتاتش آقا رضا مشورت كرده بر آن مىشوند كه نقبى حفر كنند و از فاضلابى كه سابقا باز شده استفاده كرده خود را به پشت خطوط محاصره كنندگان برسانند . اما آقا رضا خيانت نموده نقشهء كار را به افغانان مىدهد . نخست آقا رضا و پسر عموى سيد احمدخان از نقب بيرون مىآيند و در زمان توسط افغانان دستگير مىشوند . سيد با شنيدن اين خبر بر آن مىشود كه نقب را پر كرده به قلعه بازگردد لكن چون به او قول مىدهند كه مىتواند بر حسب شأن و مقام خود آزادانه نزد شاه اشرف برود به تسليم گردن مىنهد . اما به محض تسليم شدن او را با زنجير بسته همانروز بعد از ظهر به شيراز آورده از آنجا به اصفهان مىبرند و بىآنكه با شاه اشرف روبرو شود سر از تنش جدا مىسازند . برادرزادهء او كه جوانكى بوده بخشوده مىشود و او را به محمد امين خان اعتمادالدوله مىسپارند . آقا رضاى خائن به سزاى خود مىرسد زيرا پس از آنكه در داراب براى افشاى نهانگاه پولها و چيزهاى دزديده شده زير شكنجه قرار مىگيرد او را به قتل مىرسانند . روايت اصفهان دربارهء سرانجام سيد ، چنين است كه هنگامى كه هنوز در ارسو بوده با نوشتن نامهاى از قلعهء خسناباد به شاه اشرف از او خواسته نمايندهاى براى